“Миллий тикланиш” демократик партияси раиси Алишер Қодиров бола боғчада ва бошланғич таълимда ўз она тилида тарбия кўриши ва илм олишнинг пойдеворини бошлаб олиши кераклигини айтди.
Олий Мажлис Қонунчилик палатаси 6 январь куни ялпи мажлис ўтказганди. Унда тазйиқ ва зўравонликдан жабрланган хотин-қизларни ҳимоя қилиш тизимини янада такомиллаштириш ҳамда боланинг энг устун манфаатларини таъминлашга қаратилган қонун лойиҳаси биринчи ўқишда кўриб чиқилиб, қабул қилинди. Бундан ташқари, миллий қонунчиликка “боланинг энг устун манфаатлари” тушунчасини киритиш орқали болалар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш соҳасидаги ҳуқуқий асослар такомиллаштириляпти.
“Биз бугун, афсуски, болаларимизни бегона тилида тарбия кўришга мажбур қиляпмиз, бегона тилида бошланғич таълимни олишга мажбур қиляпмиз ва бунинг оқибатида болаларимиздан мактабдан кутган билимни, боғчадан кутган тарбияни ололмаяпмиз ва бу хатони негадир тан олишни хоҳламаяпти кўп одамлар. Афсуски, бу педагогикада исботини топган бир масала, муаммо ва бу қонунда бунинг акс этиши биз учун жуда ҳам маъқул. Биз буни қўллаб-қувватлаймиз”, деди мажлисда сўз олган Алишер Қодиров.
Депутат “Таълим тўғрисида”ги қонунда таълим тилини танлаш эркинлиги белгиланганини, тарбия, бошланғич таълим ва мактабгача таълимда ҳар бир боланинг устун манфаати сифатида ўз она тилида тарбия кўриши ва бошланғич таълимни олиш мажбуриятини ҳам керак бўлса, белгилаб қўйиш кераклигини айтди. Қонун ташаббускорларини бу масалага жиддий қарашга чақирди.
“Миллий тикланиш” демократик партияси раиси фракцияда қонун лойиҳаси биринчи ўқишда муҳокама қилинганида бу ҳақда қуйидагича фикр билдирган:
“Таълимни бола ўзи тушунарли бўлган тилда олиши керак-да, тўғрими? Билмаган тилида синфга қўйиляпти. Боланинг манфаати бузиляптими? Бузиляпти. Лекин қонун билан биз буни ота-онага берганмиз. Ота-она боланинг ўрнига танлаяпти. Боланинг манфаатларини бузяптими? Бу қонун боланинг ўша ҳуқуқини тиклаб бера оладими? Йўқ. Демак, таълим тўғрисидаги қонунга ҳам ўзгартириш киритилиши керак”.
Алишер Қодировнинг қайд этишича, боланинг устун манфаати сифатида таълим олиш тилини танлаш ҳуқуқи деб киритиш керак. Бола қайси тилда таълим олишини ўзи белгилаши керак, ота-онаси эмас. Ота-оналар белгилаши боланинг манфаатларига катта зарар келтиряпти.
“Бу ҳаводан олиниб гапирилаётган гап эмас. Бизнинг марказимиздаги жуда ҳам кўп мактабларда бориб таҳлил қилдик. Фақат Тошкент эмас, вилоятларда ҳам бориб таҳлил қилдик. Олтинчи синфгача ўқияпти, биринчи синфдан бошлаб рус синфда ўқиган. Қип-қизил ўзбек бола. Ота-онаси ҳам ўзбек, етти уруғ-аймоғи ҳам ўзбек. Боласини рус синфига берган, мақсад эзгу бўлган.
Мен уни нотўғри демоқчи эмасман. Лекин бола 6-синфга келиб фақат тил орқасидан қувиб, олтинчи синфгача олиши керак бўлган илмий ўлчовларнинг бирортасини олмаган. На физиканинг бошланғич фундаментал қисмини олган, на математиканинг бошланғич фундаментал қисмини олган. Фақат тил ўрганиш билан шуғулланган. Ўқитувчи нима деяпти экан, деб оғзига қараб ўтириш билан шуғулланган”, дейди депутат.
Унинг таъкидлашича, бунинг оқибатида 6-синфга келиб, бола фундаментал билимларни билмасдан таълимнинг иккинчи босқичига ўтяпти. Ҳеч нима ўзлаштира олмаяпти. 11-синфга бориб университетга имтиҳон топширганларнинг паст балл олаётгани мана шунинг оқибатидир.
УЗ
